محمد حسن خان اعتماد السلطنه
1791
تاريخ منتظم ناصرى ( فارسى )
نود و پنجهزار نفر از قشون فرانسه در اين جنگ سواستاپل چه از زخم و چه از امراض مختلفه به هلاكت رسيدند - دولت فرانسه معادل بيست كرور تومان پول ايران به اشخاصى وعده مىدهد كه اراضى باتلاقى كه در مملكت فرانسه است و قابل زراعت نيست آنها را خشك كنند و قابل از براى هر نوع زراعت نمايند و هركس در اين فقره اختراعى كرده باشد كه به آسانى بتوانند اين قبيل اراضى را خشك نمايند علاوه حقى هم داده خواهد شد - كتابچهء خرج و دخل دولت كه در مجلس خوانده شد ، دخل تقريبا سيصد و سى و نه كرور تومان پول ايران و خرج دولت تقريبا سيصد و چهل كرور - طغيان رودخانههاى رن و لوار در اوايل تابستان و خرابى زياد ايالاتى كه در سواحل اين رودخانهها واقع شده - اعليحضرت امپراطور ناپليون به شخصه به سركشى اين ايالات مىرود - سفر اعليحضرت امپراطور به درياى شمال - نيابت سلطنت در غيبت امپراطور ناپليون با امپراطريس زوجهء ايشانست - قشون فرانسه كليتا از خاك عثمانى مهاجرت كرده وارد اوطان خود مىشوند - قريب سيصد هزار نفر قشون فرانسه در سواستاپل و ساير نقاط خاك عثمانى در اين جنگ با روس حاضر بودند - مارشال پليسيه كه قلعهء مالاكف سواستاپل را فتح كرد به لقب دوك دمالاكف برقرار و ده هزار تومان همه ساله مواجب خواهد داشت - در الجزاير زلزلهء سخت على الخصوص در شهر فليپ و پل . ( يونان ) - كوشش دولت براى دفع راهزنان و اشرار . افريقا - فوت سلطان مسقط سعيد نام كه پنجاه سال تمام سلطنت كرده بود در زنگبار ، اين شخص مملكت عمان را در عربستان از دست تطاول طايفهء وهابيه انتزاع داد و با دول انگليس و فرانسه و اتائونى ينگىدنيا معاهدات تجارتى بست . امريكا - ( اتائونى ) - مجادلهء شديد در مجلس ما بين وكلائى كه مايل به آزادى غلامها بودند و آنهائى كه نبودند - انتخاب بوكامان نام به رياست جمهورى كه طالب عدم آزادى غلامان سياهاند كه در بعضى ايالات اتائونى بهطور وحوش و چهارپايان با آنها رفتار مىشود و به زخم تازيانه و زجر بىرحمانه آنها را به كارهاى پرزحمت وامىدارند ، و به وجه مملوك آنها را مبايعه مىنمايند برقرار